Trong giờ học môn sinh vật, cô giáo giảng cho học sinh: - Các em không được hôn súc vật, vì như vậy có thể bị lây nhiễm những bệnh nguy hiểm. Em nào có thể lấy cho cô một ví dụ? Một học sinh xung phong: - Thưa cô, dì em hay hôn con cún con của dì... - Và chuyện gì đã xảy ra? - Con cún đã lăn đùng ra chết. *** - Có 15 học sinh kéo nhau ra sông. Trong đó, 5 em bị bố mẹ cấm không được tắm sông. Vậy có mấy em xuống tắm? - Cô giáo dạy toán hỏi. - Mười lăm! - Cả lớp đồng thanh trả lời. *** Trong giờ học, giáo sư giảng cho sinh viên về hộp sọ: - Đây là một mẫu sọ khỉ đặc biệt. Trong thành phố của chúng ta chỉ có hai chiếc. Một chiếc trong viện bảo tàng và một chiếc của tôi. *** Thầy: Học nãy giờ, các em có cảm thấy đói bụng không? Cả lớp: Có ạ, đói quá thầy ơi! Thầy: Thầy cho phép các em nghĩ đến món ăn thích nhất. Một phút thôi đấy nhé! Cả lớp: !?!
Tại sao tôi lại dùng câu cảm thán của Tiên Điền Tiên Sinh, để mở đầu một đoản văn viết về hiện tại? Chỉ vì tôi đã phải kêu lên kinh ngạc khi tôi thấy người đàn bà ấy: "Trời sao cụ Nguyễn Du tả người tài tình như vậy nhỉ?" Lòng tôi chợt bùi ngùi rơm rớm nước mắt, khi nghĩ về một con người tài hoa tuyệt đích, tri thông tam giáo, làu thuộc cửu lưu, để lại cho đời những tác phẩm bất hủ như "Văn Tế Thập Loại Chúng Sinh," "Kim Vân Kiều"... Vâng, hơn ba trăm năm sau chắc chắn còn người khóc Tố Như!
Trở lại người đàn bà ấy, mụ có một khách sạn mini 5 tầng, mỗi tầng 4 phòng ngủ ở trên đường Bùi Viện Quận Nhất. Khách sạn HN nằm kề ngay bên nhà bà con tôi, cho nên mỗi lần đến chơi, tôi đều có dịp chiêm ngưỡng dung nhan, và nghe những "lời hay tiếng đẹp" của mụ đối với "kẻ ăn người ở" (nguyên văn chữ của mụ) trong nhà.
Mụ có dáng người, được miêu tả trọn vẹn trong Kiều:
"Thoắt trông nhờn nhợt màu da
Ăn gì to lớn đẫy đà làm sao?"
Tôi ngồi chơi bên chú tôi một lát, nghe tiếng mụ oang oang bên khách sạn:
- Cái lũ chúng mày, là một lũ ăn cắp ăn trộm! Chúng mày là "kẻ ăn kẻ ở" trong nhà mà chúng mày cứ hở ra là chôm chỉa. Này, này tao bảo cho mà biết nhá, không trả ngay cái kiếng mát gọng vàng của tao ra đây, tao kêu công an gô cổ chúng mày vào!
Tôi không hiểu có chuyện gì xảy ra, nên nhìn chú tôi dò hỏi. Thằng em họ nhanh nhẩu:
- Úi trời có gì là lạ đâu? Ngày nào chẳng bốn năm phen như vậy?
Tôi giật mình:
- Thế á? Thế sao biết là mấy "người ăn kẻ ở" hay ăn trộm sao không có biện pháp ngăn ngừa?
- Biện pháp gì mà ngăn ngừa được? Mấy anh chị nhân viên bên ấy ai dám lấy của mụ? Mụ để đâu rồi quên, mụ đổ cho người ta. Mà mấy người nhân viên bên ấy có hợp đồng đàng hoàng, có ai là "người ăn kẻ ở" của mụ đâu! Thằng em họ tôi giải thích với giọng bất bình.
Bên khách sạn HN êm ru, không ai lên tiếng cãi lại. Bất chợt có tiềng con gái la lên:
- Mẹ à, cái kiếng của mẹ đây nè, mẹ bỏ quên trên nóc tủ lạnh, mà mẹ la toáng lên ai lấy của mẹ!
Tiếng người đàn bà chua ngoa:
- Thì chúng nó lấy của tao. Tao không la toáng lên thì chẳng bao giờ chúng nó bỏ ra đâu.
Tôi lại hồ nghi. Ai đúng ai sai đây? Chú tôi cười bảo:
- Thôi cháu ạ, đừng để ý đến chuyện của người ta nữa. Bà chủ bên ấy, hay như vậy lắm. Nhân viên cứ làm được vài tháng lại bỏ đi. Nhưng có những người khó khăn, mới lên thành phố hoặc mới vào Nam cũng ráng ngậm bồ hòn làm ngọt, làm việc cho bà ấy. Chú phải nói rằng, làm việc ở đây, một chén cơm đổi bằng một chén nước mắt.
Tôi muốn tìm hiểu câu chuyện cho được rõ ràng. Tại sao lại có những con người ăn nói quàng xiên như vậy? Nhưng tôi chưa kịp mở miệng nhờ chú kể cho nghe chuyện, thì bà thím tôi đã bưng tô chè thạch ướp đá trong bếp đi ra. Bà vừa múc vào ly trao cho mọi người vừa chậm rãi kể cho tôi nghe:
- Bà ta cũng mới dọn về khu "Tây Ba Lô" này được 3 năm nay thôi. Nghe nói trước kia bà ta ở Đông Đức rồi trốn qua Tây Đức khi thành Bá Linh sụp đổ, sống cũng mười mấy năm. Buôn bán gì đó, có chút vốn mang về Việt Nam mua lại căn nhà này xây lên trị giá 9-10 tỉ bạc. Bà ta cho khách du lịch thuê phòng, kiếm tiền cũng khá lắm. Nhưng khổ cái, bà ta suốt chửi mắng nhân viên như những người ở, hay nô lệ không bằng. Rất nhiều lần thím thấy bà ta cầm tờ báo đập vào mặt con bé Ti. Tội nghiệp con bé mới 18 tuổi, nhà nghèo ở Hà Bắc vào đây. Nó ngoan và chăm chỉ lắm. Thế nhưng, bà ấy chẳng hài lòng, hết chửi nó ăn cắp, lại chửi nó quyến rũ làm tiền khách Tây của bà. Con bé có biết tiếng Anh, tiếng Pháp chi đâu mà nói chuyện... quyến rũ Tây? Con bé cứ len lén khóc hoài. Hôm trước chú thím gọi nó qua đây, nó vào một tí, rồi lại chạy về ngay. Dù chỉ một tí đó, nó đã nước mắt ngắn, nước mắt dài kêu tủi nhục, oan ức, nhớ nhà.
Tôi nghe thím kể đến đấy bực bội ngắt ngang:
- Sao mụ ta có quyền ăn nói, hành hạ nhân viên như vậy chứ? Sao cô bé không nghỉ đi?
Thím tôi cười hiền:
- Cháu ạ, mụ ta ỷ có tiền, nên ăn đối xử với người khác như tôi mọi vậy đó! Còn con bé Ti nó cố làm việc vì gia đình nhà nó ở Hà Bắc cần tiền. Ở Sài Gòn không bằng cấp, không có tiếng tây tiếng u, không rành đường đi nước bước, muốn sống, làm việc lương thiện cũng khó lắm cháu ạ!
Buổi chiều hôm ấy tôi ra về với cõi lòng trĩu nặng. Rồi nhiều lần còn thấy tận mắt những các cư xử không thể chấp nhận được từ mụ. Tại sao ngày hôm nay, trong xã hội của nhân loại tân tiến, vẫn có những cảnh "phu phen đồn điền" theo thói trịch thượng đáng nguyền rủa của kẻ mới giàu thế nhỉ? Có phải mụ chủ kia đang trả lại cho đời chuỗi ngày mụ bị đời hành khốn khổ trong những cuộc bán buôn thuốc lá lậu trên đường phố Berlin?
Phải chăng cuộc đời là một vòng luẩn quẩn, kẻ vừa là nạn nhân, nhưng nhanh chóng biến thành tác nhân, khi họ có cơ hội? Để trả thù đời? Hay để thoả mãn cái mặc cảm sẵn có nơi tâm thức của họ, rồi họ thấy họ oai phong, quan trọng???
* "Không biết ba trăm năm lẻ sau này, còn ai thương khóc đến Tố Như (Nguyễn Du) này không?"
Khóa học luyện trí nhớ mà hai vợ chồng già nọ vừa trải qua tuyệt vời đến nỗi họ luôn kể cho tất cả mọi người nghe về nó. Biết chuyện, người hàng xóm sang gặp ông lão (đang ở ngoài vườn) và hỏi:
- Người dạy khóa luyện trí nhớ mà ông kể đó tên là gì vậy?
- Ờ... để tôi suy nghĩ một chút... Tên loài hoa mà mùi của nó rất tuyệt, có gai nữa, là gì nhỉ?
- Ông muốn nói đến hoa hồng à?
- A, đúng rồi!
- ông lão hướng vào trong nhà
- này, bà Hồng ơi, thầy giáo dạy luyện trí nhớ tên gì bà nhỉ?
2155
Ngườii nọ ngồi ăn uống thô lỗ, ngồi vào mâm là gắp lấy gắp để nhai nhồm nhoàm. Những người ngồi cùng mâm thấy thế hỏi: - Ông tuổi gì? Anh ta trả lời: - Tôi tuổi tuất. Nhưng đang ăn, các ông hỏi làm gì? Những người kia nói: - Ồ, để chúng tôi đề phòng. Anh ta hỏi lại: - Tại sao lại phải đề phòng? Những người kia nói: - May mà ông cầm tinh con cầy. Chớ như ông cầm tinh con hổ thì anh em chúng tôi phải chạy trước!
Đoàn kiểm tra đến một bệnh viện tâm thần. Ngạc nhiên khi thấy tất cả các giường đều trống, trưởng đoàn kiểm tra quát:
- Đi đâu hết rồi? Giám đốc bệnh viện lồm cồm chui ra từ một gầm giường nói:
- Gì mà ồn thế! Đây đang là giờ thực tập sửa xe hơi!
2381
Đôi tình nhân đi bách bộ trong công viên. Chàng trai nói:
- Hàng đêm, anh đều nằm mơ thấy mỗi tháng mình kiếm được một ngàn đô giống như bố của anh.
- Bố anh kiếm được một ngàn đô mỗi tháng cơ à? - Cô gái hết đỗi ngạc nhiên.
- Không, bố anh cũng nằm mơ giống anh.
1306
Trên bãi biển, một cảnh sát tiến đến bên một cô gái trẻ mặc bộ đồ bikini và nói:
- Thưa cô, ở đây có quy định chỉ được mặc những bộ đồ tắm một mảnh.
- Vậy theo ông, tôi phải bỏ mảnh nào?
1769
Một cô sinh viên kể cho bạn gái nghe về đợt thực tập mùa hè:
- Cậu tưởng tượng được không, chúng tớ đang ngủ trong vựa cỏ khô thì một cơn dông ào ào ập tới, gió thổi mạnh đến nỗi mái kho đổ sập xuống.
- Thế mà cậu không chết bẹp?
- Không sao, cái mái ấy đổ cả xuống lưng anh bạn cùng lớp với tớ!
1739
Bim mười lăm tuổi, người lép kẹp như con cá măng, mùa lạnh thì mũi lúc nào cũng ướt. Vậy mà cô Hạnh cứ làm như con cô là tiên. Mỗi lần tôi đến, cô lại trách: " Vì mày mà sau này em Bim không đi thi hoa hậu được. Lớn lên lo mà đền cho nó" . Tôi rụt cổ, gãi tai, biết là cô đang muốn nhắc đến những cái sẹo to trên người Bim. Mẹ tôi bảo: " Một cái là do Măng rủ nó trèo cây đào. Một cái là Măng chơi u, xô nó té từ trên gác xuống. Một cái là do cô Hạnh sai Măng bưng bát canh, đi đến cửa nóng tay quá Măng hắt tung vào người nó" . Nghe kể, tôi ân hận. Thật may là Bim chẳng trách bao giờ. Cứ thấy tôi là Bim nhảy lê: " Anh Tuấn, cho em hai ngàn đi chơi điện tử" . Thế rồi, bẵng đi một dạo, mỗi lần tôi sang, Bim lơ đẹp. Tính tình khác, thân thể cũng khác xưa, cao hẳn lên, ngực lờ mờ hai chóp tròn mềm mại sau tấm áo.
Trời mưa đột ngột xối xả vào xế trưa. Đến chiều, con nước dâng nhanh chẳng mấy chốc ngập lòng đường, tiến vào nhà, treo lên phủ ngập giường chiếu. Cả vùng thành nội ngập tràn nước trắng xoá. Bơi đến trước sân, tôi cố vượt dòng tiến vào sát cửa. Cửa đóng, lại cài then phía trong.
" Bim ơi! Bim ơi!" . Tôi cố gào át tiếng mưa. Tiếng Bim khóc nức nở gọi mẹ trong nhà vọng ra. Cố sức day cửa không được, tôi đành gắng trèo lên mái nhà dở ngói, lần xuống. Bim ngồi co trên bàn, thấy người leo vào nhà thì hét toáng lên, sau đó nhận ra tôi. " Anh Tuấn! Em tưởng kẻ cắp sợ quá. Mẹ bảo đóng cửa, ai gọi cũng đừng mở" . Tôi lội đến gần Bim: " Đồ ngu. Khi mẹ dặn thì trời chưa lụt" . " Mẹ về ngoại từ sớm chưa về, có sao không anh ơi" . " Mẹ không quay lại vào giờ này được đâu. Nước lên nhanh lắm, công an cấm không ai được vào cổng thành" . " Sao anh vào được?" . " Trèo qua mặt thành. Anh mà không tới kịp, nước lên ngập đầu thì Bim thành bèo" . Mới trao đổi có mấy câu, nhìn lại, nước đã vượt quá lên mấy tấc. " Trèo lên gác thôi em" . Bim đứng dậy, nhưng sụm xuống, hai chân tê cóng vì ngâm nước lạnh. Tôi cầm hai tay Bim, kéo vòng qua cổ: " Bám chặt lấy, anh cõng" . Tôi trèo từng bậc một lên thang, một tay quàng ra sau giữ cho Bim khỏi rơi xuống nước...
Trời sập tối, hai đứa ngồi thu lu trong gác hẹp. Tôi sợ nước lên nữa không còn lối thoát, thò tay lên dở ngói, bẻ một khoảng rui lớn, phòng có nguy thì trèo qua mái nhà. Bim khóc rấm rứt một lúc rồi thiếp đi. Hơi thở Bim nóng như sôi phập phồng qua má tôi. Bim sốt rồi. Tôi hốt hoảng. Trời tối thui, chỉ nghe tiếng mưa ào ào trên mái, sát bên tai.
May sao trên gác có tấm chăn cũ. Tôi lần lần cởi chiếc áo ướt cho Bim lấy chăn quàng lại. Cả đêm tôi ngồi ôm cô bé như ôm món quà gói kỹ trong chăn. Cầu cho trời mau sáng, lại cầu cho đêm cứ dài mãi ra vô tận. Sờ thấy áo khô, lại mặc vào cho Bim, trời tối, tôi chẳng nhìn thấy gì, cũng chẳng dám chạm mạnh, vậy mà người cứ run run. Bim thì cứ mê sảng, hết gọi mẹ lại đến sợ chuột.
Mãi đến trưa mai, nước mới xuống. Cô Hạnh thuê đò chống vào đến ngõ, thấy nước ngập tràn đến mái nhà, cô khóc váng lên: " Con ơi là con" . Thấy tôi thò đầu ra khỏi lỗ ngói, cô trợn tròn mắt như quỷ thần. Tôi bơi ra, kéo đò vào, chỉ cho cô Bim nằm mê man. Cô lại khóc rống lên, lần này vì mừng. " Quan Thế Âm Bồ Tát cứu khổ cứu nạn. Măng ơi! Tao cho mày con Bim" .
Hai ngày sau, Bim tỉnh lại. Cô Hạnh đút cháo. Nằm trên giường, Bim bảo: " Anh Tuấn phá mái, bẻ rui nhà em, em bắt đền" . Lại bắt đền! Tôi cởi trần, hì hục dọn hàng tấn bùn non ngập đầy sân.
Từ đó, năm nào cũng vậy, trời mới mưa to tôi đã trực ở nhà cô Hạnh rồi. Số Bim là số sướng, mười bảy tuổi rồi mà chưa động tay dọn lũ lấy một lần. Mẹ tôi bảo: " Sao mà ai cũng thích đẻ con trai. Ăn cơm nhà, vác ngà voi thì nó là số một. Lo kiếm việc làm ăn đi con ạ, cả ngày hết đàn hát lại xách xe đi chùi bóng mặt đường, con gái nó không ưa đâu" .
Nhìn tôi trong bộ đồng phục công nhân màu xanh, Bim lo lắng: " Rồi ai chở em đi học?" . Tôi dỗ dành: " Chịu khó đi xe đạp, hôm nào về sớm anh chở đi buổi chiều đỡ nắng" . Ngày đầu đi làm, nhìn ra cả vùng đồng nước Vân Cù mênh mông, thấy cột điện chữ A mọc lên giữa những giường ruộng ngang dọc, tôi ngớ ngẩn hỏi: Người ta dùng máy gì mà đưa mấy cái cột nặng thế này ra đến đó?" . Anh Hạp, tổ trưởng của tôi cười: " Cái xác mày khênh ra, chứ máy gì mà thi công được ở đây?" . Tôi nhìn, phát hoảng. Lần đầu tiên được giao khiêng bộ chân tó để dựng cột, tối về tôi ngủ mơ, nói sảng: " Mẹ ơi, núi đổ, lôi con ra, lôi ra" . Mẹ lay mãi, tôi mới tỉnh, mồ hôi ướt dầm mình.
Dần dần, tôi mạnh lên, cơ bắp nổi đầy tay, lên rừng xuống biển cũng không còn sợ nữa. Đi đâu thì đi, chiều đến về nhà, việc đầu tiên là tắm gội cạo rửa tinh tươm, đến trường đón Bim về. Có hôm thấy Bim chờ một mình vắng ngắt: " Bạn em đâu cả?" . " Tụi nó rủ nhau đi ăn chè" . " Lần sau em cứ đi với bạn, nhắn lại với bà hàng nước cho anh biết chỗ đến tìm là được" . Bim cười, ngúc ngắc hai đuôi sam: " Ai lại thế, anh đi làm mệt cả ngày, về mà không thấy Bim, anh có buồn không?" . Lòng tôi như chao đi, lần đầu tiên thấy trên khuôn mặt Bim nét dịu dàng thiếu nữ. Bim của tôi lớn rồi và biết nghĩ, không còn ngốc nghếch ham chơi như tôi tưởng. Bất giác, tôi ôm Bim vào lòng. Bim cười nhắm mắt, rúc vào ngực tôi hít một cái thật dài rồi chuồi người, đẩy tôi ra. " Sao thế?" . " Người ta cười" . " Đồ sợ chết" .
Một buổi sáng chủ nhật bên suối Trà Am, lần đầu tiên Bim cho tôi ôm trong tay... Bim cười, ghé cái tai nhỏ hồng sát ngực tôi, lắng nghe tim đập. " Nhè nhẹ thôi, anh siết mạnh em đâu cả người" . " Bim ơi!" . " Gì anh?" . Tôi bồi hồi nhớ lại cái đêm trời lụt. " Cho anh cõng Bim đi xem suối" . Chân tôi đi qua những mỏm đá trơn. " Em sợ anh cõng em nặng, té gãy cổ cả hai đứa" . Tôi giữ chặt Bim sau lưng. " Đừng lo. Hai bộ xà sứ vừa nặng vừa cứng anh còn cõng qua suối Nam Đông, bây giờ cõng Bim nhẹ và mềm như con gấu bông, anh đi lên thấu trời" . Bim cười, tiếng cười như suối. Tôi đặt Bim ngồi trên cành cây ươi đổ ngang, giữa những cánh hoa nhung đỏ hé mở. " Anh Tuấn ơi! Con muỗi!" . Tôi định đập, Bim bỗng xua cho nó bay đi. " Tội nghiệp, tha cho nó anh ạ!. Bắp tay Bim sưng lên một đốm hồng. Tôi gãi cho Bim, Bim nũng nịu: " Tuấn không có móng tay, gãi bằng cục chai trong lòng bàn tay ấy..." .
Cô Hạnh than thở với tôi: " Em nó ăn nhiều mà sao vẫn xanh. Hay là có giun?" . Tôi chạy mua thuốc xổ. Lại mua cho Bim một đôi giày vải. Sáng sớm tôi đến, gõ cửa, dựng Bim dậy. Bim mắt nhắm mắt mở, chạy thể dục với tôi từ Tây Linh ra đến Tây Lộc rồi lại theo đường vòng quay về. Bữa đầu, Bim khóc mếu: " Tuấn độc tài" . Dần dần quen, sáng nào tôi không ra, Bim giận lẫy. Tôi hỏi Bim: " Có muốn học bơi không, sáng ra bến Me bơi mát l%E
1213